حدیث روز
امام علی (علیه السلام) می فرماید : هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬ خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است.

پنج شنبه, ۷ بهمن , ۱۴۰۰ 24 جماد ثاني 1443 Thursday, 27 January , 2022 ساعت تعداد کل نوشته ها : 438 تعداد نوشته های امروز : 0 تعداد اعضا : 8 تعداد دیدگاهها : 2×

آرشیو » حکمت اسلامی

اقسام حمل (طبعی و وضعی) (۲)
3 هفته قبل

اقسام حمل (طبعی و وضعی) (۲)

در هر حملی اگر محمول نسبت به موضوع از شمول بیشتری برخوردار باشد، آنرا “حمل طبعی” می‌نامند، زیرا موافق طبع انسان است، انسان در طبقه‌ بندی‌های خویش امور جزئی را تحت امور کلی داخل می‌کند و همیشه به اقتضای طبع خود امور کلی را محمول قرار می‌دهد. مانند: “زید انسان است”، “انسان حیوان است”، “حیوان […]

تقرب به خدا
4 هفته قبل

تقرب به خدا

هر كمالي را كه ذات اقدس اله در قرآن نقل مي كند، فرعِ تقرّب به خدا مي داند حتي علومي چون فقه و اصول، تفسير، فلسفه و عرفان را كه جزو بالاترين علوم اسلامي اند، فرع تقرّب الي اللَّه مي داند. قرآن مي فرمايد: «أمّن هو قانت آناءَ اللّيل ساجداً وقائماً يحذر الآخرة ويرجو رحمة […]

تلاقی علوم و فرهنگ مغرب و مشرق در نوافلاطونیان
4 هفته قبل

تلاقی علوم و فرهنگ مغرب و مشرق در نوافلاطونیان

از پیامد­های مهم کشورگشایی­های اسکندر مقدونی، تلاقی علوم و فرهنگ مغرب و مشرق بود و چنانچه گذشت، با گسترش دامنه­ فتوحات اسکندر به مشرق و اختلاط فلسفه یونانی با فرهنگ و تفکّرات مشرقی، مکاتب التقاطی شکل گرفت. مهم­ترین این مکاتب که آخرین و برجسته ترین سلسله­ معتبر از حکمت قدیم یا حکمت یونانی شمرده می­شود […]

نگاهی به آثار صدرا
1 ماه قبل

نگاهی به آثار صدرا

صدرالمتألّهین در دوران حیات پر برکت خویش، بیش از چهل اثر، با نثری روان و فصیح، از خود به یادگار گذاشت. می‌توان آثار وی را در پنج دسته ذکر نمود که عبارتند از: ۱٫متون فلسفی مانند: الحکمه المتعالیه فی الاسفار….، شواهد الربوبیه، مبدأ و معاد ۲٫شروح و تعلیقات فلسفی مانند: شرح بر الهیات شفاء، شرح […]

منابع حکمت متعالیه
1 ماه قبل

منابع حکمت متعالیه

ملاصدرا، به سرمایه‌ی عظیم از منابع و آثار علوم دینی و اسلامی، دسترسی داشته و از آن‌ها در شکل دهی مکتب فلسفی‌اش بهره برده است. از جمله منابع حکمت متعالیه عبارتند از: ۱٫ دین اسلام: صدرا که خود فقیه و مفسّری آشنا به منابع دین و قرآن و سنت است، فلسفه‌اش را با معارف دین […]

وجه تسمیه حکمت متعالیه
1 ماه قبل

وجه تسمیه حکمت متعالیه

 چنانچه مشهور است، نخستین بار بوعلی‌سینا در نمط دهم اشارات، مبحثی مربوط به نفوس افلاک، اصطلاح «حکمت متعالیه» را به کاربرده و مطلب را از اسراری دانسته است که جز برای راسخان در حکمت متعالیه، آشکار نیست. در شرح خواجه نصیرالدین طوسی بر آن، مراد از حکمت متعالیه، حکمتی دانسته شده که بحث و نظر […]

مکتب فلسفی اصفهان
1 ماه قبل

مکتب فلسفی اصفهان

مکتب اصفهان: انتقال پایتخت صفویان از قزوین به اصفهان در قرن دهم هجری قمری، رشد و اوج‌گیری فعّالیت‌های علمی به ویژه فقهی، کلامی، فلسفی و… را در این کانون در پی داشت و مرکزیت این حوزه، به مدت دو قرن، تا زمان سرنگونی صفویان در سال ۱۱۳۶ هـ ق تداوم یافت. از جهتی که شاه […]

مکتب فلسفی شیراز
1 ماه قبل

مکتب فلسفی شیراز

با انتقال مرکز علم و فرهنگ از خراسان و ماوراءالنهر به شیراز پس از حمله‌ی مغول، این شهر به مدت حدود سه قرن یعنی قرن هشتم  تا دهم هجری قمری، کانون اصلی علوم اسلامی از جمله فلسفه‌ی اسلامی شد و بسیاری از زیر ساخت‌های حکمت متعالیه صدرایی دراین دوران شکل گرفت. می‌توان مکتب شیراز را […]

ابتکارات فلسفی شیخ اشراق
1 ماه قبل

ابتکارات فلسفی شیخ اشراق

شیخ اشراق، برای نخستین بار، بهره از روش اشراقی را در سنت فلسفی اسلامی مطرح نمود. به علاوه، می‌توان وی را در تأکید بر ضرورت استفاده از شهود قلبی در کنار روش بحثی و برهانی در فلسفه، در فلسفه‌ی اسلامی، پیشگام  دانست؛ هرچند نتوانست نحوه‌ی پیوند عقل و شهود در فلسفه را به خوبی تبیین […]

آثار بوعلی‌سینا
1 ماه قبل

آثار بوعلی‌سینا

شیخ‌الرئیس، با وجود زندگی پرفراز و نشیب و کوتاه خویش، آثار و کتب بسیاری از خود به یادگار گذاشت. برخی اقوال حدود۴۵۰ اثر به وی نسبت داده‌اند که تنها۲۴۰ اثر به دست ما رسیده است. صرف نظر از اهمیت کتب وی در علوم مختلف از جمله طب، متب فلسفی او، منابع اصلی حکمت مشاء اسلامی […]

تمایز حکمت مشاء از فلسفه یونان
1 ماه قبل

تمایز حکمت مشاء از فلسفه یونان

نوآوری‌های ابن‌سینا نسبت به سنّت فلسفی یونان وجه تمایز بوعلی نسبت به فلسفه‌ی یونان را در سه بخش می‌توان بررسی نمود:۱_نوآوری در روش ۲_نوآوری در محتوا ۳_نوآوری در نظام سازی، اما شرح مطلب: ۱٫نوآوری در روش: بدون شک روش بوعلی، ارسطو و سایر فیلسوفان در اثبات یا ردّ گزاره‌های فلسفی، روش استدلال برهانی است. اما […]